...

علم امام

امام، که سمت پیشوایی و رهبری مردم را به عهده دارد؛ لازم است تمامی زوایای دین را بشناسد و  به قوانین آن آگاهی کامل داشته باشد؛ با تفسیر آیات قرآن و تطبیق آن با سنت پیامبر(ص) به تبیین معارف دین بپردازد؛ به همه سوالات و نیاز های مردم در موضوعات مختلف پاسخ دهد و آنها را به بهترین شیوه راهنمایی کند. بدیهی است چنین مرجع علمی می تواند مورد اعتماد و تکیه گاه توده ها قرار گیرد. چنین احاطه علمی تنها به وسیله اتصال به علم الهی  حاصل می شود. به همین دلیل شیعه معتقد است که علم امامان و جانشینان واقعی پیامبر(ص) برگرفته از علم بیکران الهی است. امام علی (ع) درباره علامت های امام برحق می فرماید:" امام آگاهترین فرد است به حلالو حرام خدا و احکام گوناگون و اوامر و نواهی او و هرآنچه مردم نیازمند هستند."(میزان الحکمة، ج1، ح 861)

عصمت امام

یکی از صفات مهم امام و شرایط اساسی امامت،" عصمت" است و آن ملکه ای است که بر اثر علم به حقایق امور و اعمال اراده ای قوی به وجود می اید. دارار بودن چنین کمالی در شخص مانع ارتکاب هر نوع گناه یا دچار شدن به هر نوع غفلت و اشتباه از سوی او می شود. امام به سبب برخوردار بودن از چنین جایگاهی  و با استفاده از قرآن و سنت نبوی و بهره گیری از عناصر کارآمد، حکومتی اسلامی را پی ریزی میکند.

آراستگی به کمالات اخلاقی

امام که پیشوا و راهبر جامعه است باید از همه بدی ها و رذائل اخلاقی دور باشد و در مقابل از هم هکمالات اخلاقی در عالی ترین حد آن برخوردار باشد؛ زیرا او به عنوان انسان کامل، بهترین الگو برای پیروان خود به شمار می رود.

امام رضا(ع) فرمود: " برای امام نشانه هایی است: او داناترین،... پرهیزگارترین،بردبارترین، شجاع ترین، سخاوتمندترین وعابدترین مردم است." (معانی الاخبار، ج4، ص 102) به علاوه او در مقام جانشینی پیامبر(ص) در پی تعلیم و تربیت انسانهاست؛ بنابراین خود باید بیش از همگان و بیشتر از آنان، به اخلاق الهی آراسته باشد. امام علی (ع) می فرماید: " کسی که [ به امر خدا] خود را امام مردم قرار داده است؛ پس بر اوست که پیش از تعلیم دیگران به تعلیم خود همت گمارد و باید دیگران را به وسیله رفتار خود تربیت کند، یش از آنکه با گفتار تربیت کند." (میزان الحکمة، باب 147، ح 850)

ادامه دارد...